'Have got' sahip olduğunuz şeyleri (araba, kardeş, ev) anlatır; iyelik sıfatları (my, your, his, her…) ve 's eki ise bir şeyin kime ait olduğunu söyler. Türkçede 'onun' kelimesi erkek ve kadın için aynı olduğu için Türk öğrenciler 'his' ve 'her'i en çok karıştıran gruptur. IELTS Speaking Part 1'de aileniz ve eşyalarınız hakkında konuşurken ve Listening Section 1'de isim, oda ve eşya bilgisi dinlerken bu yapılar temel araçlarınızdır.
Biçim: have got / has got
'Have got' sahiplik bildirir ve anlamca 'have' ile aynıdır; konuşma dilinde çok yaygındır. He / she / it öznesinde has got olur. Olumsuzda not, soruda have / has başa gelir.
Özne
Olumlu
Olumsuz
Soru
I / you / we / they
I have got (I've got) a car.
We haven't got a garden.
Have you got a pen?
he / she / it
She has got (she's got) two sisters.
He hasn't got a bike.
Has she got any children?
Kısa cevaplar: Yes, I have. / No, I haven't. · Yes, she has. / No, she hasn't. Kısa cevapta 'got' söylenmez.
Aynı anlam 'do' ile de kurulabilir: Do you have a car? I don't have a car. İkisi de doğrudur; bir cümlede ikisini karıştırmayın (✗ Do you have got…?).
İyelik sıfatları ve 's eki: ne zaman kullanılır?
Özne
İyelik sıfatı
Örnek
I
my
my bag
you
your
your phone
he
his
his car
she
her
her sister
it
its
its name
we
our
our house
they
their
their children
Aile ve kişisel eşya: This is my mother. Her name is Fatma. That is his bag.
Bir kişiye ait şey için 's: Ali's car, my sister's room, the teacher's desk.
Çoğul isimde yalnızca kesme işareti: my parents' house, the students' books.
Sahiplik anlatmak: I've got a big family. She's got long hair.
Hastalık ve durum: I've got a headache. He's got a cold.
Dikkat: it's = it is / it has; its = onun (nesne için). The cat is black. Its eyes are green.
Türk öğrencilerin sık hataları
Türkçede 'onun' cinsiyet taşımaz ve iyelik ekle ('-ın, -in') verilir; bu farklar belirli hatalara yol açar.
His / her karıştırmak: ✗ My mother is a nurse. His name is Ayşe. → ✓ Her name is Ayşe. (Sahip kişi kadınsa her, erkekse his.)
Kısa cevapta 'got' söylemek: ✗ Have you got a car? — Yes, I have got. → ✓ Yes, I have.
Yaş için 'have got' kullanmak: ✗ I have got 20 years old. → ✓ I am 20 years old. (Yaş 'be' fiiliyle söylenir.)
'Of' ile dolambaçlı iyelik: ✗ the house of my aunt → ✓ my aunt's house. Kişiler için 's eki daha doğaldır; sıra Türkçeyle aynıdır: 'teyzemin evi' → 'my aunt's house'.
Ek uyarı: your (senin) ile you're (sen -sin) farklı kelimelerdir: Your bag is here. You're late.
IELTS'e köprü
Speaking Part 1'de aile soruları kaçınılmazdır: Do you have any brothers or sisters? Have you got a big family? Cevapta hem 'have got' hem iyelik kullanırsınız: Yes, I've got one brother. His name is Emre and he's a student.
Listening Section 1'de bir kayıt görevlisi şöyle sorar: Have you got a membership card? What's your phone number? Ayrıca 's eki odaları ve eşyaları ayırt eder: That's Mr Carter's office. The children's room is upstairs. Bu kelimeleri yazarken kesme işaretini doğru yere koymak önemlidir.
Speaking Part 2'de bir kişiyi anlatırken iyelik sıfatları her cümlede gerekir: Her job is…, her house is…, her children are…
Konuştuğunuz kişi kadınsa cümle boyunca she / her, erkekse he / his deyin; karıştırmak kolayca fark edilir.
Kısa cevap + ek bilgi: Yes, I have. I've got a small dog.
Örnekler
I've got two sisters and one brother.
İki kız kardeşim ve bir erkek kardeşim var.
My sister has got a new phone. Her phone is black.
Kız kardeşimin yeni bir telefonu var. Telefonu siyah.
This is my uncle. His name is Mehmet.
Bu amcam. Adı Mehmet.
Have you got a car? — No, I haven't. I've got a bike.
Araban var mı? — Hayır, yok. Bisikletim var.
Ali's house is near the school.
Ali'nin evi okulun yakınında.
We haven't got a garden, but we've got a big balcony.
Bahçemiz yok ama büyük bir balkonumuz var.
Our teacher's name is Mrs Green.
Öğretmenimizin adı Bayan Green.
I've got a headache today.
Bugün başım ağrıyor.
IELTS ipucu: Speaking Part 1'de 'Tell me about your family' sorusunda kişileri sırayla tanıtın: 'I've got one sister. Her name is Selin and she's got two children.' Her kişi için doğru iyelik sıfatını (his / her) kullanmak, examiner'ın ilk dinlediği temel doğruluk göstergelerinden biridir.