3000 kelimeyi gerçekten öğrenmek için

Bu uygulamadaki her özellik, sınıfta işe yaradığı kanıtlanmış bir ilkeye karşılık gelir. Aşağıda ilke, nedeni ve uygulamada nerede karşına çıktığı var.

Sıklık sırasıyla öğren

İngilizce metinlerdeki kelimelerin yaklaşık %80'i en sık kullanılan 1000 kelimeden oluşur; 3000 kelimeyle günlük konuşmanın %90'ından fazlasını anlarsın. Alfabetik ya da rastgele liste yerine sıklık sırası, ilk haftadan itibaren "işe yarayan" kelimeler kazandırır.

Uygulamada: Kartlar Google frekans sırasına göre gelir (#1 the … #2973). Üstteki "metin kapsama tahmini" bu eğriyi gösterir.

Önce tahmin et, sonra bak (aktif hatırlama)

Hafızadan bir şeyi çekmeye çalışmak, aynı bilgiyi tekrar okumaktan 2-3 kat daha kalıcıdır. Anlamı hemen görmek "tanıdık geldi" yanılgısı yaratır; gerçek öğrenme değildir.

Uygulamada: Anlam ilk 4 saniye bulanıktır. Düşün, sonra R ile aç ya da otomatik açılmasını bekle. Süreyi ayarlardan değiştirebilirsin.

Aralıklı tekrar: bildiğin seyrek, bilmediğin sık

Ebbinghaus'un unutma eğrisi acımasızdır: tekrar edilmeyen kelimenin büyük kısmı bir hafta içinde gider. Doğru zamanda yapılan kısa tekrar, bu eğriyi her seferinde düzleştirir; zaten bildiğin kelimeyi sık görmek ise zaman kaybıdır.

Uygulamada: "Biliyorum" dediğin kelime giderek seyrek gelir: 1, 3, 8, 21, 57 gün… en fazla 6 ayda bir. "Bilmiyorum" dediğin kelime aynı sette araya başka kelimeler girerek 2 kez daha gelir, sonraki setlerin başında tekrar sorulur ve aralığı kısalır. Çok unuttuğun kelimeler "zor kelime" olarak işaretlenir ve öne alınır. Tekrar birikirse sette yeni kelime azalır.

Kelime değil, bağlam ezberle

make kelimesini bilmek yetmez; make a decision, make sense kalıplarını bilmek gerekir. Beyin kelimeleri tek başına değil, komşularıyla saklar.

Uygulamada: Her kartta örnek cümle (kelime vurgulu), 2 eş dizim (collocation), eş ve zıt anlamlılar var. Örnek cümleyi kendi hayatına uyarla.

Duy ve söyle

Yalnızca gözle öğrenilen kelime konuşmada çıkmaz. Telaffuzunu bilmediğin kelimeyi dinlediğinde de tanıyamazsın. IPA okumayı öğrenmek 1 saatlik yatırımdır, ömür boyu geri döner.

Uygulamada: Her kart IPA ile gelir ve otomatik seslendirilir (S). Ayarlardan Amerikan/İngiliz aksanı seçebilirsin. Kelimeyi duyduktan sonra yüksek sesle tekrar et.

Küçük setler, hemen sınav

Test etme etkisi (testing effect): bir şeyi sınavda hatırlamaya çalışmak, onu beş kez okumaktan daha güçlü öğretir. 10 kelimelik setler çalışma belleğinin sınırına uygundur.

Uygulamada: Her 10 kelimelik setin (≈100 sn) sonunda 5 soruluk çoktan seçmeli sınav gelir. Sınavda yanlış yaptığın kelimenin kutusu bir düşer.

Yeni ile eskiyi karıştır

Aynı türden 10 kelimeyi arka arkaya görmek kolay hissettirir ama kalıcılığı düşüktür (blocking). Karışık sunum (interleaving) daha zordur, daha kalıcıdır.

Uygulamada: Her sette en fazla 4 tekrar + yeni kelimeler karışık gelir. Seviyeler (A1-B2) arasında geçiş yaparken de sıralama sıklığa göredir.

Az ve her gün

Haftada bir 2 saat yerine her gün 12 dakika; aralıklı tekrar yalnızca günlük devamlılıkla çalışır. Günlük hedef ve seri, motivasyon düştüğünde devreye giren dış iskelettir.

Uygulamada: Günlük hedef (varsayılan 20 yeni kelime) ve 🔥 seri sayacı üstte. 20/gün ile 3000 kelime yaklaşık 5 ay sürer.

Tanımaktan üretmeye geç

İngilizce → Türkçe yön "tanıma" becerisidir; konuşurken ihtiyacın olan Türkçe → İngilizce "üretme" becerisi daha zordur ve ayrı çalışılmalıdır.

Uygulamada: Ayarlardan yönü "Türkçe → İngilizce" yap. Öneri: hafta içi tanıma, hafta sonu o haftanın kelimelerini üretim modunda.

Kelime türüne ve ailesine dikkat et

record isim (RE-cord) ve fiil (re-CORD) olarak farklı vurgulanır; decide → decision → decisive ailesini bilmek üç kelimeyi bir fiyatına verir.

Uygulamada: Kartta kelimenin türü (noun, verb…) ve CEFR seviyesi görünür. Eş dizimler çoğu zaman aile üyelerini de gösterir.

Tarayıcıda, çevrimdışı, kayıt zorunlu değil

Öğrenmenin önündeki en büyük engel sürtünmedir: uygulama indirmek, kayıt olmak, internet beklemek. Kelime listesi bir kez indikten sonra her şey cihazında çalışmalıdır.

Uygulamada: 3000 kelime ilk açılışta tarayıcı önbelleğine alınır (service worker); sonraki açılışlar ve çevrimdışı kullanım anlıktır. İlerleme bu tarayıcıda saklanır; giriş yaparsan cihazlar arası senkronlanır, yapmazsan JSON olarak dışa/içe aktarabilirsin.

Kelimeyi aynı gün kullan

Bir kelimeyi kendi cümlende kullanmak, onu "pasif" listeden "aktif" listeye taşıyan tek yoldur. Günde 3 cümle yeter.

Uygulamada: Her kartın altında dönen öğretmen notları bunu hatırlatır. Set özeti ekranında bugünün kelimelerini görürsün; 3'ünü seç ve bir cümle kur.

Önerilen günlük rutin (10-15 dakika)

2 dk · Isınma: Dünkü tekrarlar otomatik olarak setin başında gelir; onları geçmeden yeni kelimeye bakma.
5 dk · 2-3 set: Her set 10 kelime, kart başına 10 sn. Anlam açılmadan önce tahmin et, sonra kelimeyi sesli söyle.
2 dk · Mini sınav: Her setin sonundaki 5 soruyu çöz. Yanlışlar kutu 0'a iner ve ertesi gün geri gelir.
3 dk · Üretim: Bugünün kelimelerinden 3'ünü kendi hayatından bir cümlede kullan (yaz ya da sesli söyle).
Hafta sonu: Yönü "Türkçe → İngilizce"ye çevirip o haftanın kelimelerini üretim modunda tekrar et.

Günlük yeni kelime	3000 kelime için süre	Günlük tekrar yükü
10	~10 ay	düşük, 15-20 kart
20 önerilen	~5 ay	orta, 30-40 kart
40	~2,5 ay	yüksek, 60-80 kart

Öğrenmeye başla