Question Words and Basic Questions

Soru Kelimeleri ve Temel Sorular
A1 Band 4.5 15 dk 8 alıştırma Tamamlandı

Soru kelimeleri (what, where, when, who, why, how) ve temel soru yapısı, günlük hayatta bilgi almanın anahtarıdır: adres sormak, fiyat öğrenmek, birini tanımak hep soruyla başlar. Türkçede soru kelimesi cümlenin içinde kalır ve yardımcı fiil yoktur ('Nerede yaşıyorsun?'); bu yüzden Türk öğrenciler 'Where you live?' gibi do/does'suz sorular kurar. IELTS Speaking'de sorulan her soruyu doğru anlamak ve Listening Section 1'de soru kelimesinden cevabın türünü (tarih, fiyat, isim) tahmin etmek bu dersin konusudur.

Biçim: soru kelimeleri ve soru yapısı

En sık kullanılan soru kelimeleri:

Soru kelimesiAnlamıÖrnek
WhatneWhat is your name?
Wherenerede / nereyeWhere do you live?
Whenne zamanWhen is your birthday?
WhokimWho is that man?
WhynedenWhy are you late?
HownasılHow are you?
WhichhangiWhich bus goes to the centre?
How old / How many / How muchkaç yaşında / kaç tane / ne kadarHow old are you? How many brothers have you got? How much is this?

İki temel soru kalıbı vardır:

Fiil 'be' iseDiğer fiiller
Soru kelimesi + am / is / are + özne
Where are you from?
What is this?		Soru kelimesi + do / does + özne + yalın fiil
Where do you live?
What does she do?

Evet / hayır soruları soru kelimesi olmadan, yardımcı fiille başlar: Are you a student? Do you like tea? Can you swim?

Ne zaman kullanılır?

  • Tanışma: What's your name? Where are you from? How old are you?
  • İş ve okul: What do you do? Where do you work? What do you study?
  • Yer ve yön sormak: Where is the station? Which way is the hotel?
  • Zaman sormak: What time is it? When does the bus leave?
  • Fiyat ve miktar: How much is a ticket? How many people are there?
  • Sebep sormak: Why do you learn English? (Cevap: Because I want to study abroad.)
  • Kişi sormak: Who is your teacher? Who do you live with?

Cevap türünü soru kelimesi belirler: Where → bir yer, When → bir zaman, Who → bir kişi, How much → bir fiyat. Bu eşleşme Listening'de çok işe yarar.

Türk öğrencilerin sık hataları

Türkçede soru, '-mı / -mi' eki ve soru kelimesiyle kurulur; yardımcı fiil ve özne-fiil yer değiştirmesi yoktur. Hatalar da buradan doğar.

  1. Do / does atlamak: ✗ Where you live? → ✓ Where do you live? · ✗ What time she gets up? → ✓ What time does she get up?
  2. Fiili özneden önce getirmek: ✗ What means this word? → ✓ What does this word mean?
  3. Yaş sorusunu birebir çevirmek: ✗ How many years are you? → ✓ How old are you?
  4. 'Be' sorusunda sıralamayı bozmak: ✗ Where is from you? / ✗ From where you are? → ✓ Where are you from? ('From' cümlenin sonunda kalır.)

Ek uyarı: Düz cümleyi yalnızca tonlamayla soru yapmak (✗ You are student?) konuşmada anlaşılır ama sınavda yanlış sayılır; doğrusu ✓ Are you a student?

IELTS'e köprü

Speaking Part 1'de examiner on bir-on iki soru sorar ve hepsi bir soru kelimesiyle başlar: What do you do? Where do you live? How often do you go out? Why do you like it? Soru kelimesini yakalamak cevabın yönünü belirler; 'Why' duyduysanız cevaba Because… ile başlayın.

Listening Section 1'de soru kâğıdındaki boşluğun ne istediğini soru kelimesine göre tahmin edin: When → tarih veya gün, How much → fiyat, Who → isim, Where → yer. Kayıttaki görevli de aynı soruları sorar: What's your surname? How do you spell that? Which day is best for you?

Speaking Part 3'te sorular uzar ama iskelet aynı kalır: Why do people…? How do young people…? Temel yapıyı A1'de oturtmak ileride bu soruları rahat anlamanızı sağlar.

  • Soruyu anlamadıysanız: Sorry, can you repeat the question?
  • Evet/hayır sorusuna tek kelime değil, kısa cevap + bir cümle verin: Yes, I do. I live in a small flat.

Örnekler

  • What is your name? — My name is Burak.
    Adın ne? — Adım Burak.
  • Where do you live? — I live in Eskişehir.
    Nerede yaşıyorsun? — Eskişehir'de yaşıyorum.
  • When is the exam? — It's on Monday.
    Sınav ne zaman? — Pazartesi günü.
  • Who is that woman? — She's my aunt.
    O kadın kim? — Teyzem.
  • Why do you study English? — Because I want a good job.
    Neden İngilizce çalışıyorsun? — Çünkü iyi bir iş istiyorum.
  • How much is this bag? — It's twenty pounds.
    Bu çanta ne kadar? — Yirmi pound.
  • What time does the shop open?
    Dükkân saat kaçta açılıyor?
  • How many children have you got? — Two.
    Kaç çocuğun var? — İki.
IELTS ipucu: Speaking Part 1'de her sorunun ilk kelimesine odaklanın: 'Where' duyduysanız yer, 'How often' duyduysanız sıklık söyleyin. Listening Section 1'de ise boşluğun önündeki soru kelimesine bakıp cevabın türünü (tarih, fiyat, isim) kayıt başlamadan tahmin edin; bu, doğru bilgiyi yakalamanızı kolaylaştırır.

Alıştırmalar